• اولین تغذیه طی نیم ساعت اول بعد از زایمان با کمک پرستار یا ماما در اتاق زایمان انجام میگردد.
  • نوزاد باید نوک پستان و قسمت بیشتر هاله اطراف همراه با مخازن شیری را بیین کام و زبانش که به حالت تقعر در آمده قرار میدهد
  •   حرکات موجی زبان از جلو به عقب باعث دوشیده شدن و مکیده شدن شیر حلق و مری نوزاد میشود
  • . نوک پستان اعم از صاف ، بلند ، کوتاه و یا فرورفته نقش چندانی در وضعیت شیر خوردن شیرخوار ندارد  
  • معمولترین روش شیر دادن بغل کردن نوزاد است به طوریکه شانه نوزاد روی خم آرنج مادر بوده صورتش  مقابل پستان مادر و سر و بدنش در یک امتداد قرارگیرد و نشیمن گاه او با  دست مادر حمایت شود . لباس مادر و نوزاد باید کم باشد و امکان تماس پوستی باید فراهم شود .

 

زمانی که در آغوش گرفتن و پستان گذاشتن به دهان نوزاد  درست انجام شود  

 

  • بدن نوزاد روبروی مادر و در تماس نزدیک با بدن اوست
  • سر و بدنش در یک امتداد قرار دارند
  • صورتش روبروی پستان مادر و چانه اش به پستان چسبیده است
  • لب تحتانی او کاملا برگشته و قسمت کمی از هاله پستان در بالای لب فوقانی او مشاهده میشود و شاید در زیر لب تحتانی نشانه ای از هاله پستان دیده نشود .
  • مکیدن کند ولی عمیق است
  • صدای بلعیدن شیر بخوبی شنیده میشود
  • نوزاد پس از احساس رضایت و سیر شدن خودش پستان را رها میکند
  • مادر هنگام شیر دادن احساس درد و ناراحتی نمیکند
  • پستان مادر با سراخ های بینی شیرخوار فاصله دارد و راه تنفس او را نمیبندد

 

 

 

زمانی که در آغوش گرفتن و پستان گذاشتن به دهان نوزاد  درست انجام نشود  

 

  • بدن نوزاد چرخیده و روبروی بدن مادر و در تماس نزدیک با او نیست 
  • سرش به عقب برگشته و یا به جلو خم شده است  .
  • چانه اش از پستان مادر فاصله دارد
  • لب ها به داخل برگشته اند و یا به حالت غنچه قرار دارند
  • قسمت زیادی از هاله در بالا و پایین لب ها خصوصا زیر لب تحتانی مشاهده میشود
  • مکیدن بسیار سطحی و تند است
  • صدای بلعیدن شیر شنیده نمیشود و در عوض صدایی شبیه ملچ و ملوچ به گوش میرسد
  • مادر هنگام شیر دادن به دلیل مکیده شدن نوک پستانش احساس درد میکند و ممکن است حتی دچار زخم و یا شقاق نوک پستان گردد 

 

 

 

نکات مهم در تغذیه با شیر مادر در روزهای اول

 

  • ترشح شیر مادر به استثناء زایمان اول و اختلال در تغذیه از روز دوم بسرعت افزایش مییابد و افزایش شیر ممکن است 5 تا 6 روز طول بکشد .
  • اگر نوزاد بیش از 3 ساعت به خواب رفته باشد باید او را به پستان گذاشت تا شیر بخورد
  • در طول دو روز اول اول تعداد یک یا دو کهنه خیس در نوزادان با تغذیه انحصاری در شیر مادر غیر طبیعی نمیباشد .
  • مدفوع اولیه نوزاد تیره و قیری است و ممکن است یک یا دو روز ادامه داشته باشد
  • دادن شیر خشک ، اب و اب قند در چند روز اول عمر با این تصور که شیر مادر کم است میتواند مانع افزایش مناسب شیر مادر شود
  • کاهش وزن نوزاد در حد 7 تا 10% وزن تولد در روزهای اول عمر طی 10 الی 14 روز پس از تولد جبران خواهد شد شیرخوارانی که از شیر مادر استفاده میکنند وزن کمتری را از دست میدهند.

 

  • در طول دو تا سه  هفته اول عمر آغوز به تدریج با شیر کامل جایگزین میگردد 
  • بعضی از مادران اظهار میدارند که پستانشان در روزهای اول پس از زایمان پستان های پر و سفت دارند که در ماه اول شیر دهی نرم میشود این امر نشانه کاهش شیر دهی نبوده ، نباید باعث نگرانی گردد
  • اکثر شیر خوارانی که بطور انحصاری با شیر مادر تغذیه میشوند برای دریافت شیر کافی نیاز به تغذیه به تعداد 8 تا 12 بار در شبانه روز دارند
  • مقدار و تولید شیر مادر بستگی به دفعات مکرر تغذیه و مکیدن صحیح و موثر از پستان مادر داد
  • معمولا در روز سوم تا چهارم بعد از تولد نوزادی که شیر مادر میخورد حداقل 6 کهنه خیس در 24 ساعت دارد

در طول 6 هفته اول دفع مدفوع به میزان 2 تا 5 بار در روز نشانه دریافت کالری کافی میباشد

 

شیر دوشیده شده مادر را چگونه باید ذخیره و یا فریز کرد؟

 

  • ظرفهای پلاستیکی بدلیل احتمال کتر چسبیدن گلبول های سفید به جدار شیشه برای ذخیره شیر مناسب ترند .ظرفی که برای ذخیره کردن مورد نیاز است باید قبلا جوشانده شود
  • شیر دوشیده شده در حرارت معمولی برای 6 تا 8 ساعت در حرارت اتاق قابل نگهداری است ولی دیگر قابل فریز شدن نیست  .
  • شیر دوشیده شده را میتوان تا 48 ساعت در یخچال نگهداری کرد
  • برای فریز کردن شیر را باید در 30 دقیقه اول در یخچال گذاشت و سپس فریز کرد .ظرف باید در دار باشد وتا سه چهارم ظرف از شیر پر شود . بهتر است تاریخ دوشیدن شیر نیز ثبت گردد .
  • در صورتی که شیر مادر در جایخی یخچال نگهداری شود تا دو هفته و در فریزر های معمولی (18-درجه) تا سه ماه و در فریزرهای صنعتی (32- درجه سانتی گراد ) تا 6 ماه قابل استفاده است

 

شیر فریز شده را چگونه باید ذوب کرد ؟

 

گرم کردن سریع شیر در روی اجاق یا فر یا مایکروویو باعث میشود ویتامین های آن بسرعت تخریب شده پروتئین های آن تغییر یابند . شیر منجمد شده ای که ذوب و گرم شده ظرف نیم تا یک ساعت باید مصرف شود و هرگز نباید شیر ذوب شده را دوباره فریز نمود

برای ذوب کردن شیر دو روش توصیه میگردد : .

  • الف ) ظرف محتوی شیر فریز شده را در آب ولرم نگه داشته و تکان داد تا کمکم یخ آن باز شود
  • ب ) ظرف محتوی شیر را در قابلمه ای که مقداری آب دارد قرار داد و قابلمه را روی اجاق گذاشت